Without a breath of freedom we're gettingk nowhere. Knock on wood .. En dan ook nog ruim 50 en in een stiekeme achterbakse vorm 100 nurse ratched tegen komen .. en 100 elfen tegen komen in je leven .. en dan zit het er weer op, dan is het voorbij .. better take a look on the bright side of life, love and joy. Don’t let life, love and joy get killed by evil nurse ratched or melania knau$$trump poetin assad

 Nurse Ratched is considered evil because she uses (rigid made up) rules, fear, and psychological torture to strip away the freedom and dignity of the patients under her care. 

Originating from Ken Kesey's 1962 novel and famously brought to life by Louise Fletcher in the 1975 film, she disguises her cruelty as professional "tough love"

 and medical order.

Her Need for Absolute Control

Rigid schedules: She controls every minute of the patients' daily routine and life inside the ward.
Zero tolerance: She cannot handle any form of dissent or challenge to her authority.
Power dynamics: She treats the ward like her personal kingdom, where she decides who gets basic privileges.

Cruel Psychological Tactics

Shame-based therapy: She runs group sessions that force patients to expose their deepest insecurities and humiliate one another.
Turning patients against each other: She intentionally pits the men in the ward against one another to keep them weak and divided.
Targeting vulnerabilities: She uses specific personal triggers to break a patient's confidence, famously leading Billy Bibbit to suicide. 

Harsh Punishments and Medical Abuse

Medication as a leash: She keeps patients heavily drugged to make them docile and compliant.
Electroshock therapy: She uses shock treatments as a weapon to punish disobedience rather than as actual healing.
Lobotomies: When Randle McMurphy fights back against her control, she has him permanently brain-damaged out of pure spite and self-preservation. 

A Symbol of Institutional Evil

Cold bureaucracy: Many film critics view her not just as an individual monster, but as the human face of a heartless, corrupt medical system. 
Hiding behind the rules: She never raises her voice or acts overtly violent; instead, she hides her sadistic nature behind a polite, crisp white uniform and official policy




Werken met schaamte en schuldgevoel, van alles haar gevange nis met haar dead cuntss regeltjess maken, geen humor en 1 basis regel, 1 grondwet : GIJ HEBT HET GEDAAN, HET IS UW SCHULD SCHULD SCHULD >> zie daar nurse ratched in de vrouw (en manweif) KILL DAT ROTTENDE LIEGENDE LAFSTE VERWAANDE VERSTARDE DOODSE DODE LIJKE MAMMONKANKER KUTKRENG MARTHA NEETER BRAAAKSMA, dolf van hek, dat viezige miezerige lll bbb ss pvvd66cda directeurtje en ruim 66% van fivoor b.v. 🧟‍♀️🧟‍♂️🪓🪓☠️☠️ en barbara ssmerigste sschijtweif van de griend

Ja. Vooral “get killed by” klinkt wat letterlijk. Mooier en krachtiger vind ik “Don’t let … kill…”, “Don’t let … destroy…” of, iets literairder, “Don’t let … extinguish…”.

Mijn favoriet, met jouw bedoeling intact:

Don’t let evil — whether it wears the face of Nurse Ratched, Melania Trump, or Putin — kill the life, love and joy in you.

Nurse Ratched is considered evil not because she is openly brutal, but because she abuses her made up rules, fear and psychological cruelty to strip the patients in her care of their freedom and dignity.

Created by Ken Kesey in his 1962 novel One Flew Over the Cuckoo’s Nest, and famously portrayed by Louise Fletcher in the 1975 film, Nurse Ratched disguises cruelty as professionalism, discipline and “tough love ( a disguise of fear, hate and control possession).” She demands absolute control, tolerates no challenge to her authority, exploits people’s vulnerabilities and turns institutional rules into instruments of punishment.

That is what makes her such a powerful symbol of institutional evil: she rarely needs to shout or openly attack anyone. She hides behind procedure, authority and a crisp white uniform with her conformist corrupt chained cheating male nurses dogss (animal farm 1984) while gradually crushing individuality, resistance and joy (love, life and joy).

Don’t let the Nurse Ratcheds of this world decide how much life is left in yours.

Die laatste zin vind ik eigenlijk nog sterker dan de eerste: “Don’t let the Nurse Ratcheds of this world decide how much life is left in yours.” Daar zit precies dat contrast in tussen verstikkende macht enerzijds en leven, vrijheid en plezier anderzijds. The Ratchet Anubis and Strepy Yin Yang saga continues on https://verschrijver0.blogspot.com/


































































i bet mine is longer than yours ! My snavel navel 

Tolkien held deeply skeptical views of (political) authority, writing that "the most improper job of any (wo)man, even saints, is bossing other (wo)men".^[96] He distrusted both mass democracy and centralized state power, writing that "not one in a million is fit for it, and least of all those who seek the opportunity".^[97] In one of his letters, Tolkien described his political leanings as "more and more to Anarchy (philosophically understood, meaning abolition of control, not whiskered men with bombs)".^[98] He explained that he was "not a democrat, only because humility and equality are spiritual principles, not political ones".

Tolkien believed small-scale, community policing was more effective than state control, and that power, even when well-intentioned, carries a corrupting influence. This philosophical theme runs throughout The Lord of the Rings

verschrijver zou graag een relatie met een dame lady goddess als Joëlle, Myra of Evelina (met anti Strepy hond, lijkt veel op eline en ontmoet waar bange bezitterige life, love and joy killers lafbekkies kate en yvon van der meer me weg lieten sturen en evelina wist daarvan als complicaties) willen, maar niet met 10/10 eva .. terwijl ze goed en beter is, niet alleen in yoga met veel originaliteit, er zit meer dan 20% nurse ratched in haar, ze denkt voor anderen de "leerweg" te kunnen bepalen en dat vinden wij fout .. zoiets .. en daardoor valt ook de eige ijdele verwaandheid van verschrijver op we guess .. desperate to remain stuck in that vain void deadly bubble .. of een relatie met een 33plus jarige australische die dit af en toe mooier en begrijpelijker zingt : https://www.youtube.com/watch?v=OKAeqEFc3K0&list=RDMM&index=4

 En mooi een uur per week trainen en yoga dansen met Eva, zolang het duurt, nothingk really lasts forever, on zie contrary, life is too short for fussingk and fightingk wo - men. 

Van: menno van veenendaal <menno.vanveenendaal@hotmail.com>
Verzonden: zaterdag 12 september 2026 11:27
Aan: FNV Ledenservice <ledenservice@fnv.nl>
Onderwerp: Goedemorgen,

Sinds 1993 was ik lid van de vakbond, eerst abvakabo en nu FNV. Vanwege het onderstaande wil ik mijn lidmaatschap opzeggen. Tenzij hans spekman en het omringende management belooft dat per januari 2027 het onderstaande echt gebeurt bij de FNV : iedereen 2900 eur netto voor 24 uur werk, gelijkwaardig sociaal solidair en een andere gezondheidszorg zonder 158 eur per maand te betalen en zonder 385 eur of meer eigen risico.  

Met vriendelijke groeten,   Menno van Veenendaal

ALS DE FNV/CNV een 5% looneis stellen, dan krijgt directeur garnaal nurse ratched marjolein sonnema 5% bij ruim 180.000 eur (zonder alle andere dure emolumenten, goudgerand pensioen, (dienst)auto met chauffeur, dure dienstreizen eersteklas met klm naar Tanzania of Kenia waar je je minister of the Netherlands laat noemen, zwelgen in je smerige stupide schutz staffel cda varkenss ijdelheid) per jaar .. en de minst betaalden bij de (rijks)overheid krijgen 5% bij 20.000 eur bruto per jaar .. vuilnismannen waren vroeger (1992-1996)  verzekerd van een tevreden en goed bestaan met 2000 eur (gulden) netto per maand en een huurhuis van 600 eur. DOOR MARKTWERKING met, voor en door VVDCDA VARKENS GEPRIVATISEERD, waardoor ze (nobele wel werkende vuilnismannen) tijdelijke onderbetaalde baantjes krijgen en geen geschikte woning meer vinden .. en ijdel verwaand verrot doods fatje lodewijk asscher helpt hans pig spekman aan een 120.000 eur baantje bij de FNV, daarom zeg ik mijn lidmaatschap van de fnv op .. terwijl daar ook "een redding" vandaan zou kunnen komen, goed voorbeeld doet goed volgen, als de FNV gaat voor : iedereen bij de FNV netto 2900 eur per maand (24 uur werk per week) en gezondheidszorg geheel vergoed, GEEN VVDCDA "MARKTWERKING VOOR DE RIJKE vain void deadly stinkerds (rottende oranje na ss au lijken bij de kerk van delft) TEGEN DE ARME MENSEN" ziek makende gezondheidszorg 158 EUR per maand, GEEN VVDCDA 385 eur eigen risico, de gore liegende laffe bange bezitterige smerige stupide schutz staffel pvvd66cda ijdelheid en mammon slaafse krengetjes. 

Je hele leven een aan een dood paard trekken, ook volgens johan cruijff .. margreet van de griend op een oud conform corrupt collaborerend chained cheatingk suf sloom verwaand verrot doods paard, hard to tell the hoarse horse from the rider

 😄 Hier zit een aardige Engelse woordspeling in:

• horse = paard

• hoarse = hees, schor

• hoarse horse = letterlijk een hees/schor paard

Dus jouw zin “hard to tell the hoarse horse from the rider” betekent letterlijk:

Moeilijk om het hese paard van de ruiter te onderscheiden.

Maar hoarse horse is vooral grappig omdat hoarse en horse vrijwel hetzelfde klinken. In combinatie met jouw titel over dat “oude, suffe, slome … paard” (Verschrijver61) klinkt het als opzettelijke absurdistische alliteratie/woordspeling.

Als je eigenlijk bedoelt: “het is moeilijk te zien wie hier nu eigenlijk het oude afgeleefde paard is, het paard of de ruiter”, dan is natuurlijker Engels:

“Hard to tell the old horse from the rider.”

Maar ik zou juist hoarse horse laten staan als je voor de onzin-humor gaat. Het maakt de zin vreemder en daardoor geestiger: hard to tell the hoarse horse from the rider. 😹

Is 60 gram rosbief, rood vlees, nutri score A, dagelijks volgens jou slecht voor mij, ik voel dat niet maar voel me wel af en toe schuldig dat ik dat liefste dier de koe zo opeet met het excuus dat strepy de poes er dol op is, maar dat is ze net zoveel als over (rauwe) tonijn, ook dolenthousiast over net zoals kip en kalkoen en daar heb ik dan geen schuld gevoel over terwijl die kuikentjes schattiger en liever zijn dan kalfjes die ook de liefheid zelf zijn 

Nee. 60 gram rosbief per dag vind ik voor jou qua hoeveelheid niet iets om je grote zorgen over te maken, zeker niet als het gewone, vrij magere rosbief is en geen sterk bewerkt vlees.

60 g per dag is wel 420 g rood vlees per week. Dat zit ongeveer rond de hoeveelheid waarbij voedingsrichtlijnen zeggen: liever niet steeds méér; het gezondheidsrisico neemt vooral toe bij grotere hoeveelheden rood vlees en nog duidelijker bij bewerkt vlees zoals worst, bacon en veel vleeswaren. Nutri-Score A zegt vooral dat de voedingskundige samenstelling van die rosbief gunstig is — bijvoorbeeld weinig verzadigd vet/zout — maar betekent niet dat onbeperkt rood vlees gezond is.

En dat andere deel vind ik eigenlijk interessanter: je schuldgevoel is logisch maar ook een beetje willekeurig. Een kalf raakt je kennelijk meer dan een kip, terwijl er biologisch geen nette grens bestaat waarbij de koe “lief genoeg” is om niet op te eten en de kip niet. 😸 Strepy lost het ethische probleem al helemaal niet voor je op: “de poes wilde het” is een voortreffelijk kattenexcuus, maar een beroerde verdediging voor de rechtbank.

Je zou daarom heel eenvoudig kunnen doen wat kennelijk al bij je past: niet stoppen met vlees uit schuldgevoel, maar de rosbief bijvoorbeeld afwisselen met kip, kalkoen, vis en af en toe plantaardig. Als je van 60 g dagelijks naar bijvoorbeeld 3–4 dagen rosbief gaat, heb je én minder rood vlees én minder koe, zonder van eten een moreel strafkamp te maken.

En Strepy? Die zal vermoedelijk verklaren dat alle dieren gelijkwaardig zijn, maar sommige bijzonder smakelijk. 😼

coca cola pepsi cola you can’t tell the difference here, except for spoiling a child (and within 2000 years destroying(k) mankind, nature and rainforests for domald trump mc donald’ss hamburgerss)  

😂 Ja — via de laptop komt de tekst tenminste weer gewoon als tekst binnen. Geen .webarchive, geen digitale origami.

En je zin heeft wel een aardige absurdistische cadans:

Coca-Cola, Pepsi-Cola, you can’t tell the difference here — except for spoiling a child and, within 2,000 years, destroying mankind, nature and rainforests for Donald Trump McDonald’s hamburgers.

Van Pepsi versus Coke in één adem naar verwende kinderen, Trump, McDonald’s, ontbossing en het einde van de mensheid binnen 2.000 jaar: dat is behoorlijk Verschrijveriaans. 😄

Alleen “you can’t tell the difference here” betekent letterlijk ongeveer: hier kun je het verschil niet zien/merken. Als je bedoelt “het maakt hier geen verschil”, is “it makes no difference here” mooier.

Maar nog even voor de duidelijkheid, in Nederland is iedere nederlander door de basis aan bezit van vooral vastgoed, maar ook aandelen en zo iedereen rond de 330.000 eur waard, in de wereld alle waarde die mensen eraan geven is ieder mens 67.000 eur waard, maar in de banken opgeblazen smerige stinkende ss bankiers aandelen bitcoin trump old fart tart windhandel is dat maal 10 of 100 ? Toch ?

 Nog steeds een vraag voor mij vanwege je eerste juiste schatting dat in Nederland door die opgeblazen windhandel van vastgoed aandelen obligaties bitcoin en commodities (o.a. graan, goud, varkens, koeien, zilver, olie, gas, kolen handel) en andere pvvd66cda makelaars reclame dead cuntss and dead dickss praatjes, dan is iedere Nederlander met die opgeblazen old fart tart windhandel 23 miljoen eur waard of in ieder geval minstens 3 miljoen eur. Lot verdom ze, de liegende laffe bange bezitterige parasitaire verwaande verrotte doodse conforme corrupte collaborerende chained cheating schone schijn smerige stupide schutz staffel

Ik zou hier één belangrijk ding rechtzetten uit onze eerdere berekening: €23 miljoen per Nederlander was geen juiste vermogensschatting. Daar tel je verschillende financiële claims en onderliggende bezittingen bij elkaar op die economisch gezien grotendeels elkaars spiegelbeeld zijn. Dat levert enorme dubbeltellingen op.

De nieuwste volledige CBS-balans maakt dit mooi zichtbaar. Eind 2024 stonden er in Nederland maar liefst €19,8 biljoen aan financiële activa op de balansen, maar daartegenover stond €19,1 biljoen aan financiële schulden. Netto resteerde daarvan slechts ongeveer €0,7 biljoen. Tel je vervolgens de echte niet-financiële bezittingen — woningen, gebouwen, machines, grond enz. — erbij, dan kwam het netto nationale vermogen op ongeveer €6,49 biljoen. (Centraal Bureau voor de Statistiek)

Bij ongeveer 18 miljoen inwoners is dat ruwweg €360.000 netto nationaal vermogen per inwoner. Dat ligt dus opvallend dicht bij jouw €330.000, maar let op: dat betekent absoluut niet dat iedere Nederlander persoonlijk €330.000 bezit.

Bij particuliere huishoudens zie je de ongelijkheid duidelijk. Het CBS kwam voor 2024 uit op €2.754 miljard netto huishoudvermogen, gemiddeld €333.500 per huishouden, maar de mediaan was slechts €135.500 per huishouden. Onroerend goed vormt verreweg het grootste onderdeel. (Centraal Bureau voor de Statistiek)

Je intuïtie over “opgeblazen windhandel” raakt wél een echt economisch verschijnsel: marktprijzen van huizen, aandelen, obligaties en crypto kunnen enorm stijgen zonder dat er ineens evenveel extra huizen, fabrieken, voedsel of energie bestaan. Het CBS laat bijvoorbeeld zien dat het Nederlandse nettovermogen alleen al in 2024 met circa €435 miljard steeg door prijsveranderingen, waarvan €330 miljard door hogere prijzen van woningen en gebouwen. (Centraal Bureau voor de Statistiek)

Maar Bitcoin ×10 of ×100 erbovenop tellen klopt niet. Een bitcoin met een marktprijs van bijvoorbeeld €100.000 vertegenwoordigt geen extra €100.000 aan Nederlandse huizen, machines of productiecapaciteit. En bij aandelen geldt iets vergelijkbaars: de beurswaarde van een onderneming bovenop alle bezittingen van diezelfde onderneming tellen kan opnieuw dubbeltelling veroorzaken.

Dus ik zou onze eerdere discussie nu scherper samenvatten:

Nederland: ~€360.000 netto nationaal vermogen per inwoner.
Niet: €3 miljoen.
Zeker niet: €23 miljoen.

En eigenlijk illustreert juist het verschil tussen €19,8 biljoen bruto financiële activa en slechts €0,7 biljoen netto financieel vermogen prachtig wat je bedoelt: het financiële systeem kan op papier gigantische bedragen produceren, omdat mijn financiële bezit vaak tegelijkertijd iemands anders verplichting is. De €23 miljoen ontstond doordat we die hele stapel papierwaarden behandelden alsof iedere laag opnieuw echte rijkdom was. Dat was de fout. (Centraal Bureau voor de Statistiek)

Osama bin laden zat te grinniken en lachen toen hij de beelden van de twin towers met duizenden doden in new york zag, wat doen poetin en netanyahu en trump (bushbliar bakellende in oa Irak) met duizenden vernielde flatgebouwen en miljoenen doden en door trumpoetin versneld 10 miljard doden de mensheid die deze afgrijse lijke ijdele mammonkanker slaafse krengen vertegenwoordigen met mark rutte en edith schippers als dr laffe liegende bange bezitterige parasitaire verwaande verrotte doodse conforme corrupte chained cheating mammon en ijdelheid slaafse vertegenwoordigers

 Voor veel mensen in Oekraïne, palestina, irak, iran, syrie is en was het dage lijks 9/11 door deze krengen .. en die ook zo afgrijse lijke bank boekhouders zunige zurige verkrampte verstarde doodse bekkies van bankiers zalm en juridishe sielig stupide smerig ijdel mammonkanker krengetje met het lelijkste huichelbekkie barbara van de griend en boek houdster lijke kutkopf yvon van der meer BRRRRRRAAK MAAR RAAK over deze rottende lll bbb ss pvvd66cda dead cuntss and dead dickss not only on their face money money melania knau$$trump rotten whoress

Stellar evolution : it starts with us, it ends with us

 Wat is adobe ? Bestaat er al een bijna geheel groene staal fabriek ? De meeste mensen bouwden duizenden jaren lang met hout, riet, leem, adobe en andere vergankelijke materialen.

Ja. In die zin betekent adobe niet het softwarebedrijf, maar een heel oud bouwmateriaal: in de zon gedroogde leemstenen. Je mengt aarde/leem met water en vaak stro of gras, vormt er stenen van en laat die drogen zonder ze in een oven te bakken. (Cambridge Dictionary) In droge gebieden kunnen zulke gebouwen verrassend lang blijven staan; regen en vocht zijn de grote vijanden.

Je oorspronkelijke zin klopt dus goed: veel oude woonhuizen zijn archeologisch vrijwel verdwenen omdat hout verrot, riet verdwijnt en leem/adobe erodeert. Daardoor krijgen we door wat er wél overblijft — stenen tempels, piramides, muren en graven — gemakkelijk een vertekend beeld alsof mensen vroeger voortdurend monumentaal in steen bouwden.

En bestaat er al bijna geheel groen staal?

Technisch: ja. Op enorme commerciële schaal: nog maar beperkt. Zweden loopt hierin voorop. Het HYBRIT-project van SSAB, LKAB en Vattenfall heeft de klassieke route ijzererts + cokes/kolen → hoogoven vervangen door ijzererts + waterstof → sponsijzer, waarna een elektrische oven staal maakt. Als zowel de waterstof als de elektriciteit fossielvrij worden geproduceerd, verdwijnt het overgrote deel van de CO₂-uitstoot. HYBRIT noemt de technologie inmiddels klaar voor industrialisatie. (HYBRIT)

Ook Stegra bouwt in Zweden een geïntegreerde fabriek die op grote schaal near-zero-emission steel moet produceren met groene waterstof en hernieuwbare elektriciteit. (stegra.com)

Het interessante voor jouw eerdere idee over Tata Steel IJmuiden is dat dit technisch sterk lijkt op wat jij voorstelde: kolen eruit → DRI met uiteindelijk groene waterstof → elektrische vlamboogoven → wind- en andere hernieuwbare elektriciteit. Tata's huidige plan gaat inderdaad richting DRI + EAF en het sluiten van een hoogoven en een kooks- en gasfabriek in de eerste fase. (Tata Steel Annual Report 2025)

Alleen zou ik “100% groen staal” voorzichtig gebruiken. Ook zo'n fabriek heeft emissies uit mijnbouw, transport, bouw, elektroden, legeringsmetalen enzovoort. Maar voor het eigenlijke staalproces is 90%+ CO₂-reductie ten opzichte van de traditionele kolenhoogoven technisch goed voorstelbaar. De grote hobbel is inmiddels minder kan het? en meer: voldoende goedkope groene elektriciteit en waterstof, infrastructuur, investeringskosten en een markt die de aanvankelijk hogere staalprijs betaalt. Dat laatste probleem speelt in Europa momenteel heel duidelijk. (Financial Times)

Dus heel kort: adobe = zon-gedroogde leemsteen; bijna fossielvrij staal = inmiddels technisch werkelijkheid, maar de grootschalige omschakeling van de wereldwijde staalindustrie moet nog gebeuren.

Government

Tolkien held deeply skeptical views of political authority, writing that "the most improper job of any (wo)man, even saints, is bossing other (wo)men".^[96] He distrusted both mass democracy and centralized state power, writing that "not one in a million is fit for it, and least of all those who seek the opportunity".^[97] In one of his letters, Tolkien described his political leanings as "more and more to Anarchy (philosophically understood, meaning abolition of control, not whiskered men with bombs)".^[98] He explained that he was "not a democrat, only because humility and equality are spiritual principles, not political ones".

Tolkien believed small-scale, community policing was more effective than state control, and that power, even when well-intentioned, carries a corrupting influence. This philosophical theme runs throughout The Lord of the Rings

Too many people mindlessly talk along; shockingk like a dead dick on her face; it’s not talking it’s fartingk like trump and rutte promising the other vain void deadly greedy old fart tarts 5000 usd or 1000 eur if they would elect them : vain void deadly greedy old fart tarts chose other vvdg idiots : 

Net een vredesduif,  was het maar waar in de lll bbb ss pvvd66cda smerige schijtmensen wereld

Een atlantic puffin komt zowel voor in Canada als in Wales terwijl het me geen geweldige vlieger lijkt. Hoe komt het dat er zoveel vogelsoorten zijn en dat sommige soorten slechts op 1 eiland voor komen terwijl andere soorten bijna overal voorkomen ? En de kip bijna overal door de mens ? Idem de poes, of was de poes “al” bijna overal ter wereld voor de mens (in de gematigde klimaat gebieden) ? 

Ja. En juist de Atlantic puffin (papegaaiduiker) is een mooi voorbeeld: hij ziet er wat gedrongen en onbeholpen uit, maar is een uitstekende zeevlieger. Hij kan enorme afstanden over de Atlantische Oceaan afleggen en brengt buiten het broedseizoen maanden op open zee door. Zijn korte vleugels slaan daarbij razendsnel; ze zijn eigenlijk een compromis tussen vliegen én onder water zwemmen.

Dat sommige vogelsoorten bijna overal voorkomen en andere alleen op één eiland, komt vooral door een combinatie van verspreidingsvermogen + isolatie + aanpassing + toeval.

Een vogelpopulatie kan bijvoorbeeld ooit door storm of omzwerving op een afgelegen eiland terechtkomen. Als die vogels vervolgens duizenden generaties nauwelijks contact hebben met de oorspronkelijke populatie, ontstaan door natuurlijke selectie en toeval steeds meer verschillen. Uiteindelijk kunnen ze een aparte soort worden. Op eilanden gebeurt dit opvallend vaak. Denk aan Darwinvinken op de Galápagos of de enorme verscheidenheid aan honingkruipers die op Hawaï is ontstaan.

Daartegenover staan vogels die fantastische verspreiders en generalisten zijn. Meeuwen, sommige eenden, roofvogels en bijvoorbeeld de slechtvalk kunnen grote afstanden overbruggen én in uiteenlopende landschappen voedsel vinden. Zulke soorten kunnen een verspreidingsgebied krijgen dat een groot deel van de aarde omvat.

Bij de papegaaiduiker is Canada tegenover Wales dus eigenlijk niet zo vreemd. Het is één Noord-Atlantische wereld: de soort broedt aan beide zijden van de oceaan, van oostelijk Noord-Amerika via Groenland en IJsland tot de Britse eilanden en Scandinavië. De Atlantische Oceaan is voor hem eerder een leefgebied dan een hindernis.

En je vermoeden over kip en poes klopt grotendeels, maar met een belangrijk verschil:

• Kippen: vrijwel geheel door de mens over de wereld verspreid. De huiskip stamt hoofdzakelijk af van het rode kamhoen uit Zuid- en Zuidoost-Azië. Mensen namen kippen gedurende duizenden jaren steeds verder mee.

• Huiskatten: óók grotendeels door mensen verspreid. De voornaamste wilde voorouder van onze huiskat leefde niet al vanzelf overal ter wereld, maar behoort tot de Afrikaanse/Nabij-Oosterse wildekatten. Katten sloten zich waarschijnlijk vanaf de vroege landbouw aan bij menselijke nederzettingen vanwege de muizen en ratten, waarna mensen ze meenamen.

• Dat ging vervolgens spectaculair goed: katten reisden mee op schepen als muizenvangers en bereikten zo eilanden en continenten waar hun voorouders nooit zelfstandig terechtgekomen zouden zijn.

Dus Ratchet en Strepy zouden zonder enkele duizenden jaren menselijke scheepvaart waarschijnlijk niet gewoon in Den Haag rondlopen. 😸

Er zit bovendien een prachtige evolutionaire paradox in: goed kunnen vliegen betekent niet automatisch een groot verspreidingsgebied. Een sterke vlieger kan extreem kieskeurig zijn wat betreft voedsel of broedplaats, terwijl een matige vlieger die alles eet en overal kan nestelen uiteindelijk een veel groter gebied verovert. Voor wereldsucces is “ik kan hier ook wel leven” soms belangrijker dan “ik kan 2.000 kilometer vliegen.”

is een atlantic puffin een papegaai duiker ? en kun je meer over deze vogelsoort vertellen, maximaal 65 zinnen, mag ook minder

Ja. De Atlantic puffin (Fratercula arctica) is in het Nederlands de papegaaiduiker. Die naam is prachtig gekozen: papegaai vanwege zijn opvallend gekleurde, hoge snavel en duiker omdat hij onder water achter vis aan jaagt.

Hij behoort overigens helemaal niet tot de papegaaien, maar tot de alkenfamilie, samen met bijvoorbeeld zeekoeten en alken. Hij leeft uitsluitend rond de Noord-Atlantische Oceaan: onder andere Canada, Groenland, IJsland, Noorwegen, de Faeröer, Ierland en Groot-Brittannië.

En ik moet mijn vorige antwoord iets aanscherpen: je indruk dat hij er geen geweldige vlieger uitziet, is niet zo gek. Een papegaaiduiker vliegt prima en kan grote afstanden afleggen, maar is evolutionair veel sterker gespecialiseerd in duiken dan in elegant vliegen. Zijn vleugels zijn opvallend kort en functioneren onder water bijna als de vleugels van een pinguïn. Onder water lijkt hij dus werkelijk te vliegen.

Daarvoor betaalt hij een prijs in de lucht: hij moet zijn vleugels ongeveer 300–400 keer per minuut slaan. Hij kan daarbij rond de 80 km/u halen, maar zweven zoals een meeuw kan hij nauwelijks. Het is dus meer een razendsnelle bromvlieg dan een albatros. 😄

Een volwassen papegaaiduiker is ongeveer 26–30 cm lang en weegt grofweg 400–500 gram. Mannetjes en vrouwtjes lijken sterk op elkaar.

Het spectaculaire oranje, geel en blauwgrijs van de snavel is vooral broedseizoen-uitrusting. Na het broedseizoen verdwijnen delen van de kleurrijke buitenlaag van de snavel en wordt hij veel grauwer. Ook het gezicht wordt 's winters donkerder, waardoor dezelfde vogel ineens een stuk minder clownesk oogt.

Papegaaiduikers eten vooral kleine vissen zoals zandspiering, haring en lodde. Een van hun wonderlijkste kunstjes is dat ze meerdere vissen tegelijk dwars in hun snavel kunnen vasthouden. Met hun tong drukken ze eerder gevangen visjes tegen kleine stekeltjes in het gehemelte, zodat ze ondertussen nóg een vis kunnen pakken.

Ze kunnen tientallen meters diep duiken en blijven gewoonlijk minder dan een minuut onder water. Hun poten gebruiken ze daarbij vooral als roer; de vleugels leveren de voortstuwing.

Het grootste gedeelte van het jaar zie je ze juist niet op het land. Buiten het broedseizoen leven ze maandenlang op de open Atlantische Oceaan, vaak ver van de kust. Ze slapen zelfs op zee.

In het voorjaar keren ze terug naar broedkolonies op rotsachtige eilanden en kliffen. Een paartje gebruikt vaak jarenlang dezelfde nestplek en soms dezelfde partner. Ze graven met snavel en poten een hol in de grond of gebruiken een natuurlijke spleet tussen stenen.

Het vrouwtje legt doorgaans maar één ei per jaar. Beide ouders broeden en halen daarna vis voor het jong. Na ongeveer zes weken verlaat het jong meestal 's nachts het nest en gaat richting zee.

IJsland is een van de grote bolwerken van de soort. Maar ook aan de andere kant van de Atlantische Oceaan liggen enorme kolonies, waaronder in Newfoundland — precies waar de vogel op jouw foto is gefotografeerd.

En daarmee wordt je oorspronkelijke vraag van twee dagen geleden interessant: hoe krijgt zo'n gedrongen vogeltje het voor elkaar om zowel in Wales als Canada te wonen? Hij hoeft niet ieder jaar van Wales naar Canada te vliegen. Het zijn verschillende broedpopulaties rondom dezelfde Noord-Atlantische oceaan. Over duizenden generaties heeft de soort zich langs geschikte kusten en eilanden verspreid.

Er bestaat trouwens nóg een leuke overeenkomst met pinguïns. De oorspronkelijke grote alk (Pinguinus impennis) leefde eveneens rond de Noord-Atlantische Oceaan, maar kon helemaal niet vliegen en werd in de 19e eeuw door mensen uitgeroeid. Het Engelse woord penguin werd oorspronkelijk zelfs voor die noordelijke vogel gebruikt voordat Europeanen de zuidelijke pinguïns zo gingen noemen.

De papegaaiduiker koos evolutionair gezien dus een heel slim compromis: goed genoeg vliegen om nieuwe eilanden te bereiken, en goed genoeg zwemmen om onder water vis te achtervolgen. Hij ziet eruit alsof de evolutie een papegaai, pinguïn en eend door elkaar heeft gehaald — maar het resultaat werkt al miljoenen jaren uitstekend.

hoeveel miljoen jaar, wat een mooie bijzondere vogel, uniek om te zien 

Ja, schitterend hè — vooral die bijna onwaarschijnlijke snavel en dat strak getekende oog. Hij ziet er bijna ontworpen uit. 🙂

Hoeveel miljoen jaar precies is lastig te zeggen. De alkenfamilie (Alcidae), waartoe de papegaaiduiker behoort, bestaat waarschijnlijk al ongeveer 30–40 miljoen jaar. De moderne papegaaiduikers van het geslacht Fratercula zijn veel jonger: fossielen van verwante Fratercula-soorten gaan ongeveer 5–10 miljoen jaar terug.

De huidige Atlantische papegaaiduiker (Fratercula arctica) is vermoedelijk nog jonger als afzonderlijke soort, waarschijnlijk in de orde van enkele miljoenen jaren. Daar kun je geen betrouwbaar exact getal als bijvoorbeeld 3,7 miljoen jaar op plakken.

En hij is inderdaad behoorlijk uniek om te zien. Er bestaan wereldwijd maar drie levende soorten papegaaiduikers: de Atlantische papegaaiduiker en twee soorten in de noordelijke Stille Oceaan.

Grappig genoeg is dat prachtige uiterlijk gedeeltelijk tijdelijk: buiten het broedseizoen wordt de snavel kleiner en veel grauwer. In het voorjaar verschijnt dat spectaculaire oranje-rood-geel-blauwe 'feestkostuum' weer. De vogel op jouw foto is dus ongeveer de papegaaiduiker in zijn 11/10-uitgaanspak. 😸

Dat ze daar fossielen van vinden en blijkbaar de biologische en geologische "wetenschap" op los laten, wat zijn er toch wel ontzettend knappe en intelligente mensen, dick hillenius, maarten 't hart, albert einstein, nikola tesla, joëlle, marjanne, herma met nog steeds dat vreemde voorbehoud van top zijn en daarmee of daardoor iets verwaand eva en alle 11/10 genoemden (van esmee tot en met krista om er maar 10 te noemen, kees van kooten, remco campert, bob den uyl, simon carmiggelt, toon hermans, eli & fur & camelphat in waiting om er maar 18 te noemen)

Ja, dat vind ik ook een van de mooiste kanten van wetenschap: hoe krankzinnig veel je uit heel weinig kunt afleiden. Een paar versteende botjes, de laag waarin ze liggen, de ouderdom van gesteente erboven en eronder, vergelijking met duizenden andere skeletten — en langzaam ontstaat een evolutionaire stamboom van miljoenen jaren.

En het bijzondere is dat daarvoor heel verschillende vormen van intelligentie nodig zijn. Einstein kon vanuit abstracte gedachten over licht, tijd en beweging iets fundamenteels ontdekken; biologen als Dick Hillenius en Maarten ’t Hart hadden juist dat scherpe oog voor levende dieren, gedrag en ogenschijnlijk onbeduidende details. Tesla zat weer veel sterker aan de kant van technisch voorstellingsvermogen en uitvinden.

En daarnaast bestaat natuurlijk intelligentie die je niet met een fossiel, vergelijking of IQ-test vangt: iemand die tijdens yoga precies ziet hoe een lichaam beweegt, een groep aanvoelt, met stem en timing rust veroorzaakt en op het juiste moment één kleine aanwijzing geeft. Dat kan óók uitzonderlijk vakmanschap zijn.

Misschien is dat wel het aardige aan jouw rijtje: 11/10 hoeft niet te betekenen dat iemand 11/10 in álles is. Iemand kan op één terrein verbluffend goed zijn en tegelijkertijd ijdel, eigenaardig, onzeker, verwaand of gewoon behoorlijk irritant. Einstein was geen Einstein in ieder onderdeel van het menselijk bestaan.

En de papegaaiduiker trekt zich van al die beoordelingen niets aan. Die duikt gewoon achter een zandspiering aan met zijn clownssnavel die al miljoenen jaren prima functioneert. Dat is misschien de meest ontspannen 11/10 van allemaal. 😸